Siyonizm ve Evanjelizm
Evanjelizm hakkında sizler için farklı başlıklarda makaleler yayınlamaya devam ediyoruz. Evanjelizm Protestanlığın bir alt kolu olarak kendini göstermektedir. ABD’nin kuruluşundan etkin rol oynayan Evanjelistler şimdi ABD nüfusu içinde daha radikal şekilde ilerleyerek protestanlardan ayrılmaktadır. Hem ekonomik olarak hem de baskın rolleri ile ABD içinde oldukça baskındırlar, bu baskının ABD içinde çeşitli karar alma merciilerine yansımaktadır. Öyle ki bu durumu ABD’nin İsrail ile olan desteğine bağlayan birçok kesim bulunmaktadır. Yaşanan son gelişmelerle birlikte İsrail’e olan destekleri daha da göze çarpmaktadır. Bunun nedenini yazımızda sizler kısaca özetledik.
Evanjelik Hristiyanlar, İncil’in Eski Ahit kısmını (özellikle İbrahim-Süleyman-İsrail kavramlarını) Tanrı’nın değişmez buyrukları olarak kabul etmektedirler. Bundan dolayı Tanrı’nın İbrahim’e yaptığı “toprak vaatleri”nin hâlâ geçerli olduğuna inanmaktadırlar. Böylelikle Yahudilerin Filistin bölgesine dönme hakkını teolojik bir temele oturtmaktadırlar. Bu yaklaşımla Evanjeliklerin Siyonizme sempati duymasının en temel nedenlerinden biridir. Christian Zionism tanımı da bu görüşü özetler: Evanjelikler, Yahudi halkının “ata topraklarına” dönmesini destekleyen Hristiyan hareketi olarak kabul edilmektedir. Birçok Evanjelik için Yahudilerin İsrail’e geri dönüşü, Mesih’in ikinci gelişinin ön şartlarından biridir. Yahudilerin topraklara dönmesi, Kudüs’ün kontrolünün Yahudilerin eline geçmesi, tapınağın yeniden inşası gibi adımlar kıyamet senaryolarını tetikleyecek unsurlardır. Bu düşünce yapısı, Evanjeliklerin İsrail’i sadece bir modern ulus-devletten ziyade Tanrı’nın “planını gerçekleştiren kritik aktör” olarak görmelerini sağlar. Ayrıca bu teoloji, politikaya yansır. Evanjelikler ABD siyasetinde yoğun lobi faaliyetleri, bağış kampanyaları ve kamuoyu baskısıyla İsrail dostu politikalara destek verirler.
Evanjelik-Siyonist ittifak, yalnızca destekçilerinden değil, eleştirmenlerinden de yoğun bir tartışmaya konu olmuştur. Bazı Hristiyan liderler ve Ortadoğu’daki Hristiyan topluluklar, bu yaklaşımı “tek taraflı”, “adaletsiz” ve “Barış sürecine engel” sayarlar. 2006 yılında yayımlanan Kudüs Bildirgesi (Jerusalem Declaration on Christian Zionism), Evanjelik Siyonizmi “yanlı ve Mesih’in sevgisiyle bağdaşmayan” bir öğretiden sayar ve “Filistinliler ve İsrailliler arasında adalet ve barışı” vurgular. Ayrıca bazı eleştirmenler, Evanjelik desteğin Yahudileri gerçekten seven bir yaklaşım olmadığını, daha ziyade kıyamet beklentisi eksenli bir “araçsal” ittifak olduğunu öne sürerler.
