Bilimsel Bilgi ve Dinsel Bilgi Karşılaştırması

Bilgi türlerinden birbirine en zıt konumda bulunan bilgi türleri bilimsel bilgi ve dinsel bilgidir. Dünyayı yorumlama farkları, yaşamı anlamlandırma şekilleri, bilginin gerçekliğine bakış açıları çerçevesinde bu iki bilgi türünün taban tabana zıt olduğunu söyleyebiliriz. Öncelikle bilimsel bilginin ne olduğundan, daha sonra dinsel bilginin esaslarından bahsederek bu iki bilgi türünün karşılaştırmasını yapabiliriz.

Bilimsel Bilgi;

  • Mantığa ve akla dayalıdır.
  • Nesneldir.
  • Evrenseldir.
  • Birikimseldir.
  • Gözlem ve deneye dayalıdır.
  • Olgusaldır.
  • Seçicidir.
  • Pozitiftir.
  • Tekrarlanabilir. 

Bilimsel bilginin temel kriterleri aşağı yukarı bu 9 maddeden oluşurken dinsel bilginin esasları bilimsel bilgiden tamamen farklıdır. Dinsel bilgi ve bilimsel bilginin çatışmasının temeli, tarihsel olarak Avrupa’da meydana gelen Rönesans‘ta atılmıştır. Kilisenin mutlak ve sarsılmaz otoritesinden sıyrılan Avrupa‘nın bilim ve teknikte çığır açan gelişmelere ve ilerlemelere imza atmış olması tesadüfen gerçekleşen büyük bir olgu değildir. Dinsel bilgi özetle şudur;

  • Emreder ve itaat ister.
  • Zaman içinde değişmez.
  • İnsanın evren ve nesnelerle olan ilişkisini açıklar.
  • Dogmatiktir.
  • İnsanın manevi yaşantısını açıklamaya çalışır.
  • Dinsel bilgide inanç hakimdir ve dini yaşantı bundan ibarettir.

Yukarıda maddeler halinde sıralanan bilimsel bilgi ve dinsel bilgi farkları görüldüğü üzere birbirine tamamen karşıt doğrultudadır. Dinsel bilgi aynı zamanda diğer bilim dallarından  farklı olarak, değiştirilemez bir bilgi türüdür. Sabit ögeler ve katı kurallar barındırdığından dolayı esnek bir yapıya sahip olmayan dinsel bilgi, artık çoğu çevrelerin kabul ettiği bir terimle ‘dogmatik‘tir.