Estonya-Rusya Siber Savaşı

2007 yılı ortasında Estonya’da yaşanan durum tarihteki ilk siber savaş olarak tanımlanmaktadır. Estonya e-devlet uygulamaları açısından önemli aşamalar kaydetmiş bir devlettir. Öyle ki bu ülkede, oy kullanma, vergilerin ödenmesi alışveriş ve park ücretlerini ödemek de dahil olmak üzere birçok işlem için e-devlet uygulamaları kullanmaktadır. Bürokrasi sistemini tamamen internet ortamına taşıyan Estonya bu yüzden ”Kağıtsız Devlet” olarak anılmaya başlamıştır. Fakat bu olgunun Estonya için ayrıca büyük bir risk de doğurduğu anılan örnek ile açığa çıkmıştır. 2007 yılındaki saldırılar Estonya’nın Talinn şehrindeki bir parkta bulunan İkinci Dünya Savaşı’nda savaşmış bir Rus askerini temsil eden heykelin sökülmesi girişimiyle başlamıştır. Bu girişim, Estonya’da yaşayan Rus vatandaşlar ve Rusya’daki birçok grup tarafından protesto edilmiştir. Estonya hükümeti bu adımdan vazgeçmesi için tehdit edilmiştir. Fakat Estonyalı yetkililer heykeli sökme kararında ısrarcı olunca, bu karar kimilerinin ”ilk siber savaşı” olarak tanımladığı şeye yol açmıştır. Korkunç miktardaki veri girişi Estonya’daki Internet ağını çökertmiş ve hükumet ve bankalar ile birlikte, birçok kurum işleyemez hale gelmiştir. Estonya’nın ”Kağıtsız Devlet” girişimiyle bürokrasi sistemini tamamen internete taşımış olması, saldırının etkisinin çok ağır olmasına neden olmuştur.

Saldırıların kaynağının Rusya olduğunu iddia eden Estonya NATO’yu göreve çağırmış ve 2007 Haziran ayında Brüksel’de yapılan NATO toplantısında siber saldırılara karşı korumanın arttırılmasına karar verilmiştir. Bu gelişmeler NATO düzleminde siber saldırılar konusunda farkındalığı artırmış, bir yıl sonra 2008 Mayıs ayında toplanan 7 NATO üyesi devlet birleşerek bir ”Siber Kale”nin temelini atmıştır. Buna göre siber kalenin saldırıları önceden görmeyi ve saldırı durumunda ülkenin korunmasını hedeflemektedir. Siber Kale’nin ilk icraatı ise aynı yıl Estonya’ya ”siber süvariler” yollayarak 2007 yılında yaşanan zararlara yönelik bir onarım faaliyetlerine başlamak olmuştur.

2007 saldırısının ardından Rus hükümeti, olayla hiçbir ilgisinin olmadığını açıklamış olsa da Estonya’nın internet sistemine karşı yürütülen bu saldırının belli bir merkezden yapıldığı ve organize bir saldırı olduğu açıktır. Üstelik bu saldırı bir devlete politik baskı uygulama bağlamında siber saldırıların nasıl başlayacağı konusunda da belirli örnekler sunmuştur. Saldırının kaynağı neresi olursa olsun, dünyanın her tarafındaki bilgisayarlara ”boots” ile sızılarak saldırılmış ve bu bilgisayarlar, sahiplerinin bilgileri dışında ”zombiler” olarak kullanılmıştır. Yaşanılanları savaş olarak tanımlama noktasında ise yerkürenin herhangi bir yerinden yönetilmiş olmasına, siyasal birikimler arasında gerçekleşmesine, politik bir tartışma etrafında yaşanmasında ve taraflardan birine zarar vermesine bakılmış ve bu yönleri nedeniyle yaşananlar ”savaş” olarak adlandırılmıştır.


Yıldırım Turan, Sakarya Üniversitesi

Uluslararası İlişkilere Giriş, Ali Balcı-Şaban Kardaş, Küre Yayınları