Türkçe Kaynak Yetersizliği

Son günlerde Wikipedia’nın kapatılmasının ardından eksikliği hissedilen konuların başında Türkçe kaynak yetersizliği yer alıyor. Her ne kadar başta Wikipedi’de 230.000’den fazla içerik olsa da bu kimseyi teskin etmeye işlevsel bir sayı değil. Genel anlamda Türkçe kaynak bulmada bir sıkıntı söz konusu. Gerek yazılı gerekse dijital ortamda Türkçe kaynak bulmak, özellikle bazı “niş konularda” inanılmaz zor.

Kaynak araması veya görsel bulunması gibi konularda Türkçe kaynakların yetersiz olduğunu belirtmekte fayda görüyorum. Örneğin bir tarih araştırması yaptığımızda kaynakların ortalama birbirinin aynısı olduğunu görüyoruz. Özellikle haber sitelerinin yaptıkları sadece kelimelerin yerlerini değiştirmek.

Türkçe kaynaklar, aynı zamanda İngilizce kaynaklarla kıyaslandığında oldukça yavan kalıyor. İngilizce bir makale ile aynı başlıktaki Türkçe makaleyi kıyasladığımızda ortaya çok farklı kalitede iki makale çıkıyor.

Bu konu elbette ki arz-talep konusuyla da doğrudan alakalı bir durum. YouTube’un ya da Twitter’ın kapatılmasına yönelik şiddetli tepkiler olsa da Wikipedi’nin kapatılmasına yönelik herhangi bir gösteri ya da eylem olmaması bu durumu oldukça iyi açıklıyor.

Konuya İngilizce’nin dünya üzerinde oldukça fazla yaygın ve meşru olmasından girdiğimizde Türkçe kaynakların yeteriz olması doğal karşılanabilir fakat söz konusu gelişmiş ve kültürlü bir ülke olmaksa bu içerik sayısı gelişmiş ülkelerin yanında gayet komik kalıyor.

Bu konuda Google rekabetlerine de bakmak gerekir. Yukarıda da bahsettiğim gibi haber sitelerinin deyim yerindeyse “içerik pompalaması” sonucu, iyi ve kaliteli içerik paylaşan siteler söz konusu haber sitelerinin altında sıralanıyor. Örneğin şu istatistik her şeyi açıklar bu konuda.

(Birinci sırada çıkan içeriğin tıklanması ile ikinci ya da diğer sıralamalarda olanların tıklanma sayısına dair bir grafik)

Aslında konuya böyle baktığımızda içerik sayısı tatmin edici olsa da sıralamadan dolayı görünürde yetersiz kalan Türkçe kaynak yetersizliği şimdilik önemsenmeyen bir konu.