İşleve Takılma Nedir?

Psikolojideki temel yanılsamaların başında gelen işleve takılma özünde nesnelerin, üretildikleri işlevleri ile sınırlamanın sonucu olarak, bir nesneyi bir görev için belirlemektir.

Örneğin duvara çivi çakılması için “çekiç” gerekir. İşleve takılan bireyler, keserin arkasının bu işlevi göremeyeceğine hükmederek yana döne çekiç ararlar. Bu, işleve takılmanın en bariz örneklerindendir. İşleve takılan bireylerde yaratıcı düşünme yeteneğinin zayıf olduğu görülür. Bir nesnenin aslında birkaç görevi olduğu göz ardı edilerek, nesneyi sınırlamak yukarıda görüldüğü gibi işleve takılmaktır.

Aynı zamanda, işleve takılma üretilen her ürünün, bir işlevi ustaca yerine getirmesi ile mükemmeliyetçiliği tetikleyen bir unsurdur. Yapılacak olan iş için üretilmiş olan nesnenin yokluğunda, işlevi görebilecek nesnelerin bir noktaya kadar işlevi mükemmel yapacağına dair inanç da yine işleve takılmanın sebeplerindendir.

Saçını toplamak için tokaya ihtiyacı olan bir kişi, kalemiyle saçını toplayabilir fakat tokanın kalemden daha işlevsel olduğu bir gerçek olmasına rağmen ısrar edip toka aramaya çalışmak, işleve takılmayı bir sorunsal haline getirmiştir.