Kültürel Süreçler Nelerdir?

Kültür, tanımların da ortaya koyduğu gibi, toplumsal yapısı gereği; doğan, yaşayan, etkileyen ve etkilenen devingen bir olgudur. Ayrıca her kültürel yapı da içinde bulunduğu toplumun yapılanmasına uygun ve koşut bir gelişme gösterir. Söz konusu bu yapı da, üyesi bulunan toplum bireylerini, varlığının gereğin ve doğal olarak toplumsal yapı doğrultusunda etkilemeye, eğitmeye ve en sonunda da kişiyi toplumsal yapının gereklerine uydurmaya, bir başka ifadeyle biçimlendirmeye çalışır. İşte bu, toplumda yaşayan birey ile bireyin içinde yaşadığı toplumsal yapı arasında meydana gelen ve başı, sonu pek net olarak belli olmayan bu dönüşümlü etkileşim “kültürel süreçleri” meydana getirir. Kültürel süreçlerin, belli birtakım kültürel olaylardan farkı, süreçlerin çok daha genel, soyut ve evrensele yakın düzeyde geçerli olmalarıdır. Aslında kültür kavramı, içinde çok sayıda kültürel süreçler bulunmasına karşın, bunlardan en önemlisi aşağıdaki gibidir. Kültürel süreçler kısaca şunlardır;

  1. Kültürleme (Enculturation)
  2. Kültürel Yayılma (Diffusion)
  3. Kültürleştirme (Acculturation)
  4. Kültürlenme (Culturation)
  5. Kültür Şoku (Culture Shock)
  6. Zorla Kültürleme (Transculturatiton)
  7. Kültürel Özümseme
  8. Kültürel Bütünleşme (Cultural Integration)
  9. Kültürel Değişme

Kültürleme (Enculturation)

Toplum bilimlerindeki toplumsallaşma ya da geniş anlamıyla eğitim. Doğumdan ölüme kadar, bireyin toplumun istek ve beklentilerine uyacak şekilde etkilenmesi ve değiştirilmesi. Başka deyişle, bireyin bir kültürün kurallarına, yerlerine vb bilinçli ya da bilinçsiz olarak koşullandırılması sürecidir.

Kültürel Yayılma (Diffusion)

Belli bir toplumda, dıştan içe doğru ya da içten dışa doğru, maddi ve manevi öğelerin sürekli olarak yayılması. Kültür öğelerinin, içinde oluşturdukları toplum ya da toplumsal kümeden başka toplumlara, toplumsal kümelere yayılmasıdır.

Kültürleştirme (Acculturation)

Kültürel yayılma süreciyle gelen maddi ve manevi öğelerle, başka kültürden birey ve grupların, belli bir kültüre gitmesi ve karşılıklı etkileşim sonunda her ikisinin de değişmesi. Bir başka açıdan; bir toplumun kültürüne, başka toplum ya da toplumların kültüründen maddi ve manevi öğelerin geçmesi ve o kültürün göreli bütünlüğünün bozularak tutarsızlaşması olayı ve sürecidir.

Kültürlenme (Culturation)

Belli bir toplumun alt kültürlerinden ya da farklı toplumlardan kopup gelen birey ve grupların buluşması ve bir etkileşim süresi sonunda, genel kültür ve alt kültürlerde bulunmayan yepyeni bir bileşime varılması, ulaşılmasıdır.

Kültür Şoku (Culture Shock)

Bir kültürden başka bir kültüre giden bireylerin, yeni kültüre uyum sağlamakta karşılaştıkları güçlükler, sıkıntı ve bunalımlar, gösterdiği tepkilerdir.

Zorla Kültürleme (Transculturatiton)

Bir kültüre üye birey ve grupların, başka bir kültür tarafından zorla değiştirilmesi.

Kültürel Özümseme

Bir kültürel sistemin, başka bir kültürel sistemi giderek kendine benzetmesi ve egemenliği altına alması.

Kültürel Bütünleşme (Cultural Integration)

Bir kültürel özellikle kurucu öğelerinin kültürel yapıdaki dengeli bütünlüğü sağlayacak biçimde karşılıklı olarak birbirine uyarlanması süreci ya da durumu.

Kültürel Değişme

Yukarıdaki bütün süreçlerin ve kültürel etkenlerin bir bileşkesi olarak, toplumun bütünüyle veya bazı kurumlarıyla değişmesi ya da değişikliğe uğraması. Bir başka ifadeyle, bir kültürel yapıyı oluşturan davranış, tür ya da kalıplarında, insan yapısı olan çevrede kendiliğinden ya da istek üzerine ortaya çıkan değişmeler ve bu değişmelerin ortaya çıkması süreci.