Yok Büyümez Arık Büyür Ne Demek?

Yok olan veya hiç olmayan bir şeyin artmayacağını ancak az olanın artacağını ifade eden “yok büyümez arık büyür” sözü, gündelik hayatta sıkça kullanılan deyimler arasında olmasa da yer yer kullanılan bir tabirdir. 

Yok büyümez arık büyür sözünde anlatılmak istenen olgu, yok olanın hiçbir anlam ifade etmediği, ancak az olanın büyüme, iyi ve güçlü olma ihtimalinin varlığıdır. 

Bu deyimdeki “arık” kelimesi birden fazla anlama geliyor. Kısaca “arık” kelimesinin anlamı şöyledir:

• Cılız

• İnce 

• Sıska 

Arık kelimesi ile ilgili olarak lügatımızda birkaç deyim daha vardır. Bu deyimler ise kısaca şöyledir:

•Arık etten yağlı tirit olmaz.

•Arık ata kuyruğu yüktür.

•Arık at yol almaz; arık it av almaz. 

Buradaki cümle içindeki anlamları göz önünde bulundurulduğunda arık kelimesinin anlamı daha net ortaya çıkıyor. 

“Yok büyümez arık büyür” sözündeki ‘Arık’ budur. Peki yok büyümez ne demek? 

Bir gelir, bir bilgi, bir deneyim ya da saygınlık insanlara bir yerden, havadan, oradan, buradan gelmez. İnsanlar, bunun için çalışır ve olur veya olmazlar. Ama yok büyümez çünkü yok, ortada yoktur ama arık vardır. Az da olsa, cılız da olsa vardır. 

Kocaman yangınları başlatan ufacık bir kıvılcımdır. Oysa ‘yok’ kocaman bir yangını başlatabilir mi? Ama arık bir kıvılcım, kocaman bir yangın başlatabilir. 

Bu söz insanlara biraz da azmetmeyi, denemeyi, alın terini silmeden hazır bir şey beklememeyi anlatır. Deyimler ve atasözlerimiz iyi ki varlar ve iyi ki zenginler.