Uluslararası İlişkiler Teorilerinin Güvenlik Yaklaşımları

Uluslararası İlişkiler teorileri, güvenliğe birbirlerinden oldukça farklı yaklaşımlar getirmişlerdir. Realist güvenlik anlayışı, eleştirel güvenlik anlayışı, inşacı güvenlik anlayışı ve İngiliz ekolü güvenlik anlayışı uluslararası alanda devletlerin güvenliklerini hangi parametrelerde sağlayacağı ve güvenliği ne şekilde yorumlayacağı konusunda alternatif yaklaşımlar içerisindedir. Bu yazıda güvenlik anlayışlarının, kullandığı kavramlardan güvenliği kimin sağlayacağına kadar farklı yorumlara göz atacağız. Ama öncelikle güvenlik kavramının uluslararası ilişkilerdeki tanımını şuradan okuyabilirsiniz.

Realist Güvenlik Anlayışı

Kimin/Neyin Güvenliği: Güvenlik=Askeri açıdan güç. Güvenlik=birey güvenliği=devlet güvenliği=milli güvenlik

Kime Neye Karşı Güvenlik: ‘Öteki’ devletin askeri kuvvetlerinden doğan tehlikelere karşı güvenlik

Güvenliği Kim Sağlar: Silahlı Kuvvetler, Diplomasi, İstibarat Servisleri

Güvenlik Nasıl Sağlanır: Ülkenin sahip olduğu ekonomik ve askeri kapasitenin sürekli artması, yenilenmesi ve çeşitli ittifaklarla sağlanır.

Teorilerin Kullandığı Kavramlar: Güvenlik İkilemi, Güçler Dengesi

 

Eleştirel Güvenlik Anlayışı

Kimin/Neyin Güvenliği: Baskı altındaki bireyin ve ezilen grupların güvenliği

Kime Neye Karşı Güvenlik: Yapısal şiddete karşı (yani ekonomik ve sosyal geri kalmışlığa yol açan her türlü siyasal ve kurumsal baskıya karşı)

Güvenliği Kim Sağlar: Alternatif siyasi kurumlar ve oluşumlar

Güvenlik Nasıl Sağlanır: -Birey ve ezilen grupların özgürleşmesi, İnsani güvenliğin ve pozitif barışın sağlanması ve anlaşmazlıkların diyalog yoluyla çözülmesiyle sağlanır.

Teorilerin Kullandığı Kavramlar: Yapısal şiddet ve Negatif-Pozitif Barış

 

İnşacı Güvenlik Anlayışı

Kimin/Neyin Güvenliği: Kimliklerin taşıyıcısı durumundaki toplulukların güvenliği

Kime Neye Karşı Güvenlik: Güvenliği tehdit eden her türlü oluşuma karşı güvenlik

Güvenliği Kim Sağlar: Mevcut kimliklerin içerdiği normatif ve kültürel çerçevenin dikte ettiği değerler, pratikler ve normlar

Güvenlik Nasıl Sağlanır: Ülkenin parçası olduğu uluslararası kültürel yapıların ve değerlerin korunması ve geliştirilmesiyle sağlanır

Teorilerin Kullandığı Kavramlar: -Demokratik Barış, Güvenlik Toplumu, Kolektif Güvenlik, Stratejik Kültür

 

İngiliz Ekolü Güvenlik Anlayışı

Kimin/Neyin Güvenliği: Uluslararası düzenin güvenliği

Kime Neye Karşı Güvenlik: -Statüko karşıtı ve yayılmacı devletlere karşı, Uluslararası sistemdeki yeni çatışma ve uyumsuzluk biçimlerine (terörizm) karşı güvenlik

Güvenliği Kim Sağlar: Devletlerin üyessi olduğu uluslararası toplum

Güvenlik Nasıl Sağlanır: Devletlerarası basiretli diplomasi ve diplomatik diyalog yoluyla, Uluslararası kurumlar, Diplomatik Normlar ve Uluslararası hukuk tarafından sağlanır.

Teorilerin Kullandığı Kavramlar: -Uluslararası Toplum, Düzenleyici bir norm olarak Egemenlik ve Diplomasi