Etkili Bir Paragraf Nasıl Yazılır?

Paragraflar bir metnin temel yapı taşıdır. Paragraflar yazının içerisinde yer alan konuları hacimli bileşimler halinde parçalara ayırarak okuyucuya rahatlık ve kolaylık sağlarlar ve böylece etkili bir metnin en önemli parçasını oluşturmuş olurlar. Aynı zamanda paragraflar metnin içerisindeki konunun yeni bir adıma/bölüme geçtiğini de okuyucuya bildirerek anlam bütünlüğünü korurlar. Etkili bir paragrafın nasıl yazılacağı hususunda birkaç teknik ve taktikler bulunmakta. Bu teknik ve taktikleri kullanarak yazınızı/metninizi daha güzel, daha okunur ve daha göze hoş gelen bir biçimde okuyucuya iletmiş olursunuz. Etkili bir paragraf yazmak için ilk önce;

  • Bilinen bir şeyden başlamak sizin için daha iyi olacaktır. Konuya bilinen bir şeyden başlayın ve yeni bir şeyle bitirin. 
  • Her paragrafta bir konuya değinmeye çalışın, konularınızın her paragrafta ayrı olmasına dikkat edin. Böylece okuyucu başka bir konuya değinileceğini rahatlıkla anlasın. 
  • Ana konu ya da ana konuyu özetleyen bir cümle kurun ve okuyucunun konudan dağılmamasını sağlayın. 
  • Paragraftaki özne sayılarınız kısıtlı olsun ve belirli cümlelerde sanki karşınızda biri varmış gibi okuyucuya hitap edin. 
  • Paragrafınıza bir konu, tartışma ya da amaç yazmak, paragraf kalitesi ve okunurluğu için oldukça önemlidir. Okuyucuyu sizin belirleyeceğiniz bir kanala doğru hareket ettirin. 
  • Ve son olarak paragrafa genel bir beyan ile başlayın. Son zamanlarda görülen hastalık, sıkıntı veya tartışma konusundan bahsedebilir; en çok sorulan sorulardan konuyu açabilirsiniz. 

Paragraf yazımı için birkaç öneri;

Halk kendi düşüncesine aykırı davrananlardan çok, kendisinden korkanlara zorbalık yapar. Köpekler nasıl ki kendilerinden korkanlara daha çok havlar ve saldırırlarsa, insan sürüsü de onlar gibi davranır. Onlardan korkar ve korktuğunuzu belli ederseniz, onlara iyi bir av olursunuz; oysa umursamazsanız, güçlerinden kuşku duymaya başlar ve size sataşmaktan vazgeçerler.
Bertrand Russell
Mutlu Olma Sanatı, Bertrand Russell
Epub
“Sevgi nedir? Dünyada bana sevgi kadar anlaşılmaz gelen hiçbir şey yoktur; ne insan ne Şeytan ne de başka bir şey, çünkü sevgi her şeyden daha çok işler ruha. Yüreği böylesine kaplayan, böylesine bağlayan hiçbir şey yoktur. Bu nedenle, onu yöneten silahlar olmayınca, ruh, derin bir uçuruma atılırcasına sevgiye atılır.”
Umberto Eco
Gülün Adı, Umberto Eco
Sayfa 326 – Can Sanat Yayınları , 36. Basım

Yazarken Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar

İlk önce aklınızda yer edinene ne kadar düşünce varsa onların tamamını kağıda dökün. Kağıt, bir müsvedde kağıdı olsun. Bu kağıtta ne yapacağınıza karar verin. Daha sonra bu aklınızdakileri paragraflara bölün. Böylece fikirlerinizi birkaç paragrafta birleştirmiş olacaksınız. Daha sonra konuları birbirine bağlamak için cümle içi geçişlere yer verin. Böylece düşünceleriniz daha akıcı bir hal alacaktır. Paragraflarınıza tasarım ögelerini eklemeyi de unutmayın. Kalın puntolu, renkli alt başlıklara da yer verin. Cümlelerinizi aşağıdaki geçişler sözcükleri bağlamaya özen gösterirseniz yazınız çok daha rahat okunur;

  • Dolayısıyla
  • Sonuç olarak
  • Ek olarak
  • Bununla birlikte
  • Öte yandan
  • O zamana kadar
  • Aynı şekilde
  • Bu esnada
  • Örneğin
  • En sonunda
  • Üstelik
  • Bunun aksine

Tasarım Ögelerinden Yararlanın

Paragraftaki en önemli noktaların başında tasarım ögeleri gelir. Tasarım ögeleri sayesinde okuyucu metne tam konsantre hale getirilir ve maksimum verim elde edilir. Paragraftaki tasarım ögeleri ise kısaca şunlardır:

  1. Başlık ve Alt Başlıklar Kullanmak 
  2. Uzun Yazı Bloklarını Bölmek 
  3. Grafiklerle Anlatımı Güçlendirmek 

1. Başlık ve Alt Başlıklar Kullanmak 

Başlık bir paragraftaki en önemli detaylardan biridir. Başlık ”mıknatıs” gibidir ve okuyucuyu paragrafa yönelten en önemli detaydır. Okumayı kolaylaştırmak ve konuyu sınırlamak gibi etkili görevleri olan başlık seçimi ayrıca okuyucunun ilgisini çekmesi bakımında paragraftaki en önemli detaylardan biridir. Peki etkili başlık seçimi nasıl olur? Etkili başlık;

  • Uzun değildir. 
  • Orijinaldir.
  • Konuyla ilgili bir izlenim verir
  • Dinamik bir yapısı vardır. 

2. Uzun Yazı Bloklarını Bölmek 

Paragrafta yer alan uzun yazı bölümlerini parçalar halinde ayırın. Paragrafın uzun olması okuyucuyu bir süre sonra sıkacak ve okumasını kesecektir. Belirleyeceğiniz noktalar ya da hususları özetlemek ve fikirlerinizi daha somut bir şekilde yansıtmak için ”numaralandırma” yöntemi tercih edilebilir. Paragraftaki uzun yazı blokları ne gibi durumlarda bölünür?

  • Bir eylem dizilişini vurgulamak
  • Madde madde bir liste sunmak 
  • Bir bütünün parçalarını sıralamak gibi sebeplerle uzun yazı blokları bölünebilir. 

3. Grafiklerle Anlatımı Güçlendirmek

Grafikler metnin anlaşılması, daha rahat okunması ve okuyucunun ara verip dinlenmesi bakımında oldukça işlevsel bir göreve sahiptir. Grafiklerle bir konuyu anlatmak aynı zamanda anlamayı kolaylaştırır ve hızlandırır. Paragraf uzunluğuna göre yazının içerisinde abartı olmayacak kadar grafik veya görsel kullanabilirsiniz. Grafiklerin yazıyı engelleyecek ya da yazının önüne geçecek formatta olmaması gerekir. Aynı zamanda konuyla alakalı, sade, özgün olması da yine grafiğin kalitesi açısından önemlidir.

Konuyla ilgili diğer yazılarımız:

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir