Credibility (Güvenilirlik) ve Accountability (Hesap Verilebilirlik) Nedir?

Güvenilirlik ve hesap verilebilirlik çağdaş halkla ilişkiler yapılanmasının en önemli iki ayağından biridir. Artık halkla ilişkiler sadece kurumların imajlarını değiştirmekle kalmıyor aynı zamanda markalara, kurumlara hatta kişiliklere misyonlar, vizyonlar, değerler de sunuyorlar. Tüm bu sunulanlar arasında credibility ve accountability son zamanlarda sıklıkla karşılaşılan ve karıştırılan bir durum haline geldi. Anlamların bir birine yakın olması ve çağrıştırdığı birtakım şeylerin ortak olması nedeniyle bu hatta yine sıklıkla yapılanlar arasındadır. Bu yazımızda credibility ve accountability’nin genel özelliklerinden örnekler üzerinden bahsedeceğiz. Öncelikle credibility’den başlayalım.

 

Credibility Nedir?

Credibility bir çok kavramın birleşmesi sonucu ortaya çıkmış bir olgudur. Credibility, birden fazla kavramı içinde barındırır. Buna güvenilir olma ve karizma gibi unsurlar da dahildir. Credibility’de eğer markaysanız, kurumsanız ya da bir reel kişilikseniz imajı sahiplenmeniz gerekiyor. Maddeler halinde Credibility şu şekildedir;

  • İnandırıcılık ile doğrudan ilişkilidir. 
  • Credibility, insanların karşısındaki iletişimcinin inandırıcılığı ile ilgili algısıdır.
  • Paydaşla ilgilidir.
  • Credibility, markaysan tüketici üzerinde ne kadar söz sahibi olduğun anlamına gelir. 

Örnek; Akbank geçtiğimiz aylarda 3000 çalışanını ani bir kararla işten çıkardı. Çalışanlar yoğun bir şekilde tepki gösterdi, formlara, internet sitelerine ve her türden mecraya bu haksız durumu bildirdi. Sonucunda işten çıkarılan adayların bir kısmı işe tekrar alındı ve Akbank kısa bir süre bu tepkinin zararlı sonuçlarını derinden yaşamış oldu. Hani Akbank samimiyetti? Reklamlarda kalp sesi koymak kadar çalışanlarına da saygılı olmak gerekmez miydi? gibisinden çelişki bir durum yaşamak credibility çerçevesini aşan bir durumdur.

 

Accountability Nedir?

Bir kurumun, markanın ya da kişinin yaptığı eylemlerden veya söylediği sözlerden sorumlu olması halidir. Şirketler için son derece önemlidir. Hesap verilebilir olmak, her açıdan güven teşkil etmek demekti. Accountability;

  • Özünde sözünde bir olma
  • Şeffaf olma
  • Özellikle paydaşla şeffaf ilişkiler kurma 

gibi birtakım yükümlülükleri beraberinde getiren bir olgudur. Aynı zamanda hesap verilebilir olmak için yapılması gerekli olan birtakım resmiyetler vardır. Çok resmi ve gerekli belge ve hazırlıklar olmasa da bir şirketin paydaşlar nazarında itibarı açısından kritik önem taşır. Bunlardan bazıları şu şekildedir;

  • Kurumsal sosyal sorumluluk projelerini faaliyete geçirmek ve bu faaliyetlerin takibini, planını ve hedeflerini paylaşmak.
  • Finansal göstergeler içeren belgelerin yine aynı şekilde paylaşılması. Gelir-gider tablosu, büyüme oranları gibi.
  • Sürdürülebilirlik raporları. (Sadece çevre olarak değil, kaynakları kullanım açısından da sürdürülebilirlik raporları hazırlanır)

Kısacası credibility ve accountability şirketler, kurumlar ve kişiler açısından büyük önem taşımaktadır. Klasik halkla ilişkiler modelinde sadece kurumların halkla ilişkileri düşünülürken şimdi hem public (halk) hem de şirketlerin karşılıklı ilişkisi düşünülüyor. Bu çerçevede ortaya halkın şirket, kurum ya da kişilere güveni ihtiyacı ortaya çıkmıştır. Bu güven dışsal olarak credibility; içsel olarak da accountability’dir.